Stationsomgeving

Aanleg van de spoorlijn Brussel-Gent doorheen Ternat in 1856

De Société anonyme du Chemin deFer de Dendre et Waes et de Bruxelles vers Gand  was de eerste spoorlijn die niet door Engelse kapitaal werd gefinancierd maar door Belgische bankiers van de Société Générale. Jean-André De Mot en Jean-Baptiste Gendebien verwerven samen met Prosper en Ferdinand Spitaels in 1852 een concessie voor de aanleg van een spoorweg van Brussel naar Aat via Denderleeuw. De Société Générale neemt de aanleg van de spoorlijn op zich en legt een spoorlijn aan van Ath naar Lokeren via Aalst en Dendermonde, van Brussel naar Denderleeuw en van Aalst naar Schellebelle. De exploitatie wordt overgelaten aan de Belgische Staat mits een vergoeding bepaald door het aandeel in de opbrengsten van deze spoorlijn. Op 9 juni 1853 begint de exploitatie van de lijn tussen Aalst en Dendermonde, het traject Ath-Geraardsbergen wordt geopend op 9 april 1855 en het deel Geraardsbergen - Aalst volgt op 1 december 1855. Op 13 februari 1856 is  het deel Dendermonde - Lokeren klaar voor ingebruikname. De Société anonyme du Chemin deFer de Dendre et Waes et de Bruxelles vers Gand is  een zeer winstgevende onderneming aangezien op basis van de bruto-ontvangsten een onophoudelijke inkomstenstroom wordt gegenereerd. Pas vanaf 1876 (20 jaar na de afwerking van de lijn) kan de Staat de spoorlijn terugkopen.

Voor het ontwerp van de stations doet men beroep op Jean-Pierre Cluysenaar die stations ontwerpt te Ternat, Denderleeuw, Ninove, Zandbergen, Idegem, Geraardsbergen, Deux-Acren,  Lessines, Papignies, Rebaix, Schellebelle, Aalst, Gijzegem, Lede, Dendermonde, Zele en Lokeren.

Meer dan 200 mensen gaan elke dag naar Brussel werken waar ze 3 à 4 keer zo veel verdienen als op het platteland. Er is dan ook een groot contrast tussen de welstand en de vrolijkheid in hun families en de miserie in de 9/10 andere families, leest men in Le Peuple van 25 oktober 1897.

Gedurende de maand oktober 1899 vertrokken er in het station van Ternat in totaal 5023 reizigers, waarvan 1556 met een werkliedenabonnement, 3206 met een kaartje 3de klas en 261 in 2de klas.

 

Een beschrijving van de ontwikkeling van de stationswijk van de hand van ere-onderwijzer Alfons Mertens werd opgenomen in de Geschiedenis van Ternat van H. Herpelinck. Na enkele jaren werden er rond het station veel gebouwen opgetrokken. Het huis van Dokter De Croes op de hoek van de Steenstraat en de Brusselstraat (huidige Stationsstraat), verder Schaillée (schilder-uitgever van postkaarten van Ternat), Herberg van Pitje Roesems, Drukkerij Gillis. Verder Firmin Claes en Leempoels, bedienden te Brussel (Thans Café-Restaurant T’Serclaes). Leempoels droeg een rode fez (muts) met floche, zegt meester Mertens1. Dan Café Girardin, twee internaten recht tegenover het Station (St-Antoine en D’Hauwer, gebouw dat later dancing Laiz’n werd). 1 De beschrijving van Meester Mertens in het boek van Herpelinck is niet gedateerd en lijkt ook onvolledig. Aan de hand van het bevolkingsregister weten we in ieder geval dat Jean Dominique De Croes, docteur en médecine, op 26 september 1899 in de Steenstraat nummer 29 (hoek met de Statiestraat) kwam wonen en dat Leempoels toen reeds zijn tweede verblijfplaats had in de Statiestraat (tussen 28A en 29 A). Verder woonden daar toen Evenepoel François, winkelier-herbergier, Sterckx, een schilder, August Bellemans, een onderwijzer. Maar Firmin Claes en Schaillée woonden er toen nog niet. De benaming Brusselstraat was toen in ieder geval reeds vervangen door Statiestraat, voor dat gedeelte van de straat.

Uit het bevolkingsregister van 1900-1910 blijkt  dat daar toen woonden: in de Steenstraat nummer 29 (hoek met Statiestraat) Jean Dominique De Croes, docteur en médecine (vanaf 26/09/1899), in de Statiestraat nummer 37, Dumong, Koopman-Herbergier-Winkelier, in nummer 36 een herbergierster, in nummer 35 een leraar, een onderwijzer, een handelsreiziger en een dienstmeid, in nummer 34, Adèle De Neef, een herbergierster, in  nummer 32, Drabé, een koopman, in nummer 31, Francs, een bakker, in nummer 29 bis, Bellemans Auguste, onderwijzer en Dumong Constance met hun zoon en hun dienstmeid, in nummer 29, Anckaert Petrus, handelaar, ° Pamel 1868 en Huygens Barbara, ° Wambeek 1855, zuster van Julien Huygens, alsook Anckaert Alphonsus, ° Pamel 1886 en Huygens Anna, ° Sint-Katherina-Lombeek 1883,  dochter van Julien Huygens (komende van Wambeek op 19.04.1900), tussen 29bis en 28bis, zonder nummer, Frans Leempoels en zijn vrouw Toussaint Cathérine, in nummer 28bis, Sterckx, een schilder, in nummer 28, François Evenepoel, winkelier-herbergier, in nummer 27 eerst een schrijnwerker en omstreeks 1900 een smid, in nummer 26 de weduwe Roussel, rentenierster.
In het volgende bevolkingsregister (1911-1921) zijn de nummers aangepast omdat het aantal huizen tussen Markt en Station gevoelig is toegenomen op 10 jaar: Leempoels heeft nu nummer 48, Sterckx 49. Anna en Barbara Huygens wonen nu in nummer 55. Ook Désiré, broer van Julien, en weduwnaar van Maria Vanderstraeten uit Ternat woont er nu. Na de dood van Petrus Anckaert (1915) en zijn vrouw Barbara Huygens (1918) trouwt Anna Huygens met Theophiel "Pitje" Roesems, een "voerman" uit de Bosstraat in Lombeek (30.08.1919), die bij haar komt wonen. In nummer 47 woont drukker Jan Gillis (geboren in Merchtem), in nummer 52 woont huisschilder en winkelier in kleuren, Victor Schaillée, uitgever van de kaart hierboven, in nummer 53 Jozef De Bast, een letterkundige, in nummer 54 Louis De Croes, handelaar in hop, in nummer 57, dokter Jan De Croes.

 

De twee eerste foto's hieronder dateren dus van voor 1900. Het huis van Leempoels (huidige restaurant T' Serclaes) staat er nog niet. Het huis werd tot 12 maart 1897 bewoond door de weduwe Steenhuyzen Catherine. Haar man, Koeck Antoine, een employé des chemins de fer, was op 13 november 1894 overleden. Daarna betrok Leempoels het als tweede verblijf (officieel vanaf 26/10/1899). Op de recentere foto staat de woning van Leempoels en is een vestiging van "Delhaize Le Lion/Delhaize De Leeuw". Tussen 1883 en 1914 opent deze winkelketen meer dan 500 bijhuizen over heel België. Alle filialen krijgen een identiek logo en een vitrine met aangeduide prijzen en terugkerende reclame. http://nl.wikipedia.org/wiki/Delhaize

Joannes-Dominicus-Emilius DE CROES

DOKTER IN GENEESKUNDE

Echtgenoot van Josephina VAN DE PUTTE

geboren te Ternath, den 28 juni 1867

in den Heer ontslapen den 3 mei 1936

Lijkdienst parochiale kerk van Ternath

donderdag 7 mei te 11 uur

De vigiliën* daags te voren te 5 uur namiddag

De dertigsten** de volgende dagen

Men vergadere ten sterfhuize, 

102, Statiestraat, om 15 uur

In de kerkelijke liturgie noemt men een vooravond vigilie, van het Latijn vigilia (dat wil zeggen 'de wacht (houden)'). De vigilies van belangrijke kerkelijke feestdagen hebben een eigen statuut, met als het ware voorbereidende liturgische tradities.

** De memoria-liturgie kende twee vormen van de viering van het dertigste: het zogeheten Greoriaans dertigste behelsde een reeks missen die op dertig achtereenvolgende voor een overledene werden gecelebreerd. Daarnaast kan 'het dertigste' verwijzen naar de bijzondere viering van de dertigste (net als de derde en de zevende dag) na de dood of begrafenis, meestal met een requiemmis (Brinkhoff e.a., Liturgisch woordenboek)

De firma Preflex maakte het wereldberoemde voorgespannen beton waarmee o.a. de Zuidertoren werd gebouwd. Lipski's direct involvement as a consulting engineer to the team of architects gives this building a personal touch: a specific application of the Preflex beam resulted in a tower block based on a mould-breaking concept. http://www.architectuur.ugent.be/beton/site/zuid_txt.htm